पुस्तक परिचय : काळे करडे स्ट्रोक्स (प्रणव सखदेव)

गेल्या वर्षी युवा साहित्य अकादमी पुरस्कार मिळालेलं पुस्तक.

डिग्री कॉलेज शिक्षणाच्या वयोगटातल्या मुंबईतल्या मराठी मुला-मुलींच्या आयुष्यावर बेतलेली कादंबरी आहे.
त्यांची आपसांतली मैत्री जुळणे, टिकणे, मोडणे. एकमेकांशी शेअरिंग. प्रेमप्रकरणं, सेक्सचा अनुभव. हे सगळं तर आहेच. त्यापलिकडेही व्यक्ती म्हणून त्यांची अन्डर कन्स्ट्रक्शन असणारी जडणघडण, त्यांच्यातली ऊर्जा, हे सगळंही आहे.

मुद्दाम सांगण्याचा आव न आणता कथानकात या गोष्टी सहज येत जातात. वातावरणनिर्मिती छान आहे. पुस्तकाची भाषा, पात्रांच्या तोंडचे संवादही अगदी सहज, सोपे आहेत.
द यंग अ‍ॅण्ड द रेस्टलेस अशी एक प्रचिती येते.
कथानकाचा नायक फ्लॅशबॅकमध्ये गोष्ट सांगतो. म्हणजे वर्तमानकाळात तो चाळीशीला पोचलेला वगैरे नाही. कॉलेजविश्वातून बाहेर पडून त्याला काहीच वर्षं झाली आहेत. ही सिच्युएशन मला आवडली, त्यामुळे जे घडून गेलं त्याबद्दल सांगताना वेगळा दृष्टीकोन बघायला मिळाला. (या टाइपच्या पुस्तकांच्या नरेशनच्या दृष्टीने)
कॉलेजजीवनाचा अनुभव घेतलेल्या प्रत्येकाला यातली कोणती ना कोणती गोष्ट रिलेट होतेच.
काही प्रसंग, दृश्य, संवाद लांबलेले वाटले. पण एकूण वाचायला मजा आली.

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

इट्स टाइम फॉर आफ्रिका - २

Image
  इट्स टाइम फॉर आफ्रिका - १   गार्डन रूट – दगडधोंडे, डोंगर-कपारी : १ पहिल्या भागात टूर प्लॅन लिहिला. पण पुढचे लेख त्या क्रमानुसार नाहीत. किंबहुना प्रत्येक ठिकाणासाठी एक लेख अशी विभागणी मला करताच येणार नाही. त्याचं एक कारण- गार्डन रूटची geology. दुसरं कारण- तिथे आम्ही केलेले nature trails, walking/hiking trails. आणि तिसरं कारण तिथला flora-n-fauna. आणि या सगळ्यांचं समुद्रासोबतचं अद्वैत! मी ना geology ची अभ्यासक आहे, ना botanist आहे. पण या सगळ्या गोष्टींचा एकजिनसीपणा, परस्परावलंबित्व, एकमेकांना धरून राहणे, तिथे ठिकठिकाणी इतकं विलक्षणरीत्या जाणवत होतं, की बस्स! त्यामुळे random क्रमाने लिहिणार आहे. सर्वात पहिला फोकस दगडधोंडे, rock structures यांच्यावर. नैसर्गिक खडकांबद्दल मला लहानपणापासून आकर्षण आहे. मोठाले फत्थर, शिळा, दगडधोंडे ते लहान गोटे, खडे सगळ्याबद्दल. बरं, महाराष्ट्रात, सह्याद्रीच्या परिसरात राहणार्‍यांना मोठाले डोंगरकडे, शिळा वगैरेंचं नाविन्य असायचं कारण नाही. तरीही गार्डन रूटवरच्या डोंगरकड्यांनी, फत्थरांनी असं काही थक्क करून सोडलं की विशेषणं कमी पडावीत. आत्ता ...
Read more

एका शर्टाची गोष्ट

नुकतीच एका लग्नाला जाऊन आले. लग्नासारखे समारंभ म्हणजे एकत्र भेटण्याचे, गप्पाटप्पा करण्याचे अगदी हुकुमी प्रसंग. अशा कुठल्याही समारंभाला हजेरी लावण्यामागे निदान माझं तरी हेच प्रमुख उद्दीष्ट असतं. एकाच ठिकाणी, एकाच वेळी अनेक नातेवाईक, सुहृद, मित्रमैत्रिणी भेटतात. सर्वजण बोलावल्यासरशी आले म्हणून यजमानही खूष असतात (निदान तसं दाखवतात) आणि याहीपेक्षा महत्त्वाचं कारण म्हणजे एक साग्रसंगीत जेवणाचं ताट आयतं पुढ्यात येतं! मला माहितीय, मनातल्या मनात सर्वांना हे कारण अगदी पुरेपूर पटलेलं आहे. विशेषतः दररोज सकाळ संध्याकाळ स्वयंपाकघरातल्या ओट्याशी झुंजणार्‍या तमाम महिलावर्गाला... आणि काही अपवादात्मक पुरूषांनाही. (हो! आजकाल या रटरटत्या क्षेत्रात ही जमातही हळूहळू पाय रोवते आहे.) तर असंच ते ही एक लग्न होतं. ‘लग्न’ नामक मोतीचुराचा हा लाडू खाऊन पस्तावलेले, पस्तावूनही काही उपयोग नसतो हे उमगलेले अनेकजण आपापसांत गप्पा मारण्यात, सुखदुःखाच्या गोष्टी करण्यात मग्न होते. पस्तावलेली इतकी माणसं आसपास असूनही डोळ्यांवर कातडं ओढून घेऊन त्या मोतीचुराच्या लाडूची चव घेण्यास आसुसलेलं त्यादिवशीचं ‘उत्सवमूर्ती’ जोडपं एकीकडे...
Read more

पुस्तक परिचय : The 1982-83 Bombay Textile Strike (Hub Van Wersch)

Image
  The 1982-83 Bombay Textile Strike And the unmaking of a Labourers' City (Hub Van Wersch) Social Anthropologist लेखकाने मुंबईत गिरणी कामगारांसोबत राहून, त्यांच्या मुलाखती घेऊन, तेव्हाची वर्तमानपत्रं पालथी घालून, तत्कालीन सामाजिक, राजकीय नेत्यांशी बोलून तपशीलांचं, माहितीचं वस्तुनिष्ठ ॲनालिसिस करून हे पुस्तक लिहिलं आहे. पुस्तक दोन भागांमध्ये विभागलेलं आहे. पहिला भाग - The Story Of The Strike. यातलं पहिलं प्रकरण Significance of the Textile Industry जबरदस्त आहे. भारतातला आणि खासकरून मुंबईतला कापड गिरण्यांचा इतिहास, सामाजिक-व्यापारी महत्त्व, इथली सामाजिक वीण घडवण्यामागे या उद्योगाचा असणारा सहभाग, कापड उद्योग आणि तंत्रज्ञान, कामगार संघटना, जुने संप/संपांचे प्रयत्न, असं बरंच...बरंच...बरंच...काय-काय त्यात वाचायला मिळतं. वाचताना कुठे कुठे पेशन्सशी हाणामारी करावी लागते. पण घडलं हे असं असं घडलं, हा लेखनाचा सूर पाहून आपण पुढे वाचत जातो. हे रिसर्च पद्धतीचं लेखन आहे याची सतत आठवण ठेवली तर जरा सोपं जातं. पुढची दोन प्रकरणं ( The Strike, Strike Strategies) प्रत्यक्ष संपाबद्दल बोलतात. पॉप्युल...
Read more